На главную

ПОИСК

 

111
Новости
Аналитика
Комментарии и интервью
Пресс-релизы
Афиша
Мероприятия РНКАТНО
Фоторепортаж

Татарская община
О РНКАТНО
Праздники и традиции
Национальная кухня
Татарские имена
Культура
Из истории
Выдающиеся татары
Ветераны
Наша молодежь
Татарские села области
Уроки татарского


Газета <Мишар доньясы>
Приложение <Миллят>

Библиотека
Энциклопедия

Благотворительность

Служба знакомств
Форум
Чат
Обратная связь
Карта сайта
Наши баннеры
О проекте

Другие национальные
объединения области
 
:: Мищар 21. Эшләргә кирәк…




Эшләргә кирәк…



    Әйе, эшләргә кирәк, кешелеккә файдалысын, гаиләгә кирәклесен, җаныңа ятканын, мин моны эшли алмам, заманы начар, дөньясы ышанычсыз дип тик утырмаска гына. Билгеле, һәр чорның тормыш итәр өчен читенлекләре дә, уңай яклары да бар. Мәсәлән, совет чорындагы авыл хуҗалыгында колхозга килеп, көне буе сәнәккә сөялеп әкият сөйләүченең дә, 25-30 әр баш сыер савучының да, институт тәмамлап кайткан белгечнең дә эш хакында аерма әллә ни зур түгел иде. Мондый хәл хезмәткәрләрнең инициативаларын һаман да туктата килде. Үзгәртеп кору чоры башлануга, эшләнгән эш тиешенчә бәяләнә башлады, хуҗалыкларда сәнәккә сөялеп торучылар хәзер күренми, халык эшләргә тырыша, нәтиҗәсе дә озак көттерми… Йорт-каралтылары яңара, өстәлләр аш-су белән тулган. Дәүләт тарафыннан авыл хуҗалыгын тизләтеп үстерүгә бирелгән кредитларны кулланучыларның саны да соңгы елларда арта бара, димәк, яшәү өчен, лаеклы тормыш кору өчен омтылыш бар, киләчәккә өмет уяна бара дип әйтәсе килә.

    Канында икътисади алымнар булган милләттәшләребезнең яшәү рәвешләре сөендерә, димәк, без эшчән, зирәк акыллы халык икән! Авылларыбызда фермер хуҗалыклары, эшмәкәрлек оешмалары барлыкка килде. Тик менә фермерчылык эше белән шөгылләнүче милләттәшләребезне, эшләрен тагын да киңрәк җәелдереп җибәрү өчен, җирләренең 0,25-0,30 гектар чамасы гына булуы борчый. Тик монда да тырышканга юл ачык, мәсәлән, Рөстәм Сафа улы Сабитовны гына алыйк.

    Ул эшмәкәрлек эше белән бик озактан шөгыльләнсә дә, төп юнәлеш итеп авыл хужалыгын сайлады һәм үз ындырына, сарайлар төзеп, терлек асрый башлады. Югарыда әйтеп үткәнемчә, кысанлыкта терлек асрау җиңел түгел инде. Нәкъ менә шушы 2002 елда, Мичурин исемен йөрткән хуҗалыкта эшләр бөтенләй тукталгач, район администрациясе уңышлы гына эшләп килгән фермерга бу хуҗалыкны җитәкләүне тәкъдим итә. Район хакимиятеннән хуҗалыкны «Сафин» КФХсы итеп теркәлү әмере алуга, Рөстәм Сафа улы җиң сызганып эшкә керешә. Алты ел буена бернинди дә түләү күрмәгән хезмәткәрләр, ай саен эш хакы ала башлыйлар, сыйфатлы сипкеч түгел, салам да күрмәгән терлеккә Сафаҗайдан печән, комбикорм ташып ашата башлыйлар. Ул вакытта нибары егерме биш баш сыер һәм ике аттан торган урыс авылындагы хуҗалыкны «Сафин» лылар 6 ел эчендә аяк өстенә бастыралар. Хәзер кырлар, шәхси йорт ындырлары вакытында сукалана, чәчелә, печәннәре чабыла, хезмәткәрләргә вакытында (ул да булса районда иң арзан бәядән) газ баллоннары кайтарыла.

    Бүгенге көндә Калиновка дип аталган бу авылдагы өйләргә газ кертелә, монда да Рөстәм Сафа улының ярдәме шактый икәнлеген авыл кешеләре дәлилләделәр. Мәсәлән, терлек караучы Елена Александрова:

    – Без бик бәхетлеләр, ничә еллап эш хакы күрми идек, хәзер ай саен 8 меңгә кадәр эш хакы алабыз. Өйдә терлек асрарга иген, печән бирелә, елга бер бозау, арзаннан сөт тә алабыз, ә инде хәзерге вакытта өйгә газ кертүдә матди ярдәм бик урынлы булды, кайдан алыр идек, аз акча түгел бит, – диде хуҗалык хезмәткәре. Шул тирәдә эшләп йөрегән Петр Акимов та:

    – Лена бик дөрес сөйли, мин механизатор булып эшлим, айга тугыз меңгә кадәр акча алам. Бүгенге көнгә кадәр, күрше колхоз кырларыннан каралып беткән саламнар җыеп, терлек ашатканнарымны төшемдә күрәм. Хәзер яхшы иген, тюкланган печән өйгә китерелгән, җир пайлары өчен дә печәне дә, игене дә бушлай бирелә. Әнә хуҗалыктагы сыерларны, атларны күрәсез бит, нинди симезләр, – дип, якында гына йөргән көтүләрне күрсәтте. Чынлап та болынлыкта токымлы сыерлар, аерым көтү белән яшь бозаулар, атлар утлап йөри. «Тагын кайсы хуҗалыкта бу кадәр ат бар икән?» – дип шаккаткач, хуҗалык рәисе:

    – Бүгенге көндә 42 баш атыбыз бар, киләчәктә тагын да арттырырга кирәк булыр, чөнки милли сөенечебез дә, ашыбыз да шул ат инде. Сыерларыбыз 180 баш, Дат токымыннан, тәүлегенә һәр сыердан 14 литр савабыз. Сөенсәк тә, көенече дә бар, чөнки бер литр сөтнең бәясе нибары 7 сум, ә ягулыкның литры 24 сум тора, бу бит дөрес хәл түгел. Барыбер эшлибез инде, бәлки хөкүмәтебез бу хатасын аңлар һәм төзәтер дигән өмет белән яшибез… Яшь бозауларны да көтүгә җибәрдек, минем күзәтүем буенча көтүлектә тизрәк үсәләр, – дип аңлатты Рөстәм Сабитов.

    Үткән биш ел эчендә бу хуҗалык күзгә күренеп үзгәрде, бүген бу хуҗалыкта 30 кешегә эш урыны бар, аларның уникесе Калиновкадан, ә унсигез хезмәткәр Сафаҗайдан йөреп эшли икән. Ике авыл арасы ун чакрым диярлек, барып кайтуы егерме чакрым дигән сүз, шулай булса да халык эшли, димәк, файдалы хезмәт. Ә инде Сабитовлар гаиләсе турында шуны әйтәсе килә, урыс авылына килеп, уртак тел табып, авыл халкы өчен кирәкле булуларына ышандырып яшиләр. Эшне, кешеләрне яратулары булышадыр диясе килә. Рәис бит бухгалтерия эшләрен дә җирле белгечләргә тапшырган, димәк, авыл кешеләре хуҗалыкның бөтен эшчәнлеген белеп тора дигән сүз. Районның үзидәрә җирле җыены депутаты итеп сайлангач, төп вазыйфасын башкарырга вакыты җитмәгән Рөстәмгә, хуҗалыкны алып баруда олы улы Ринат булыша икән, ул әле күптән түгел генә университет тәмамлаган, һөнәре буенча экономист.

    Хуҗалык җитәкчесе форсаттан файдаланып, газета аша хезмәттәшләре Мансур Ибнеевка, Елена Александровага, Равил Сәүбяновка, Әлфия Айсинага, Сания Ибрагимовага, Ваиз Якубовка, Рушан Атауллинга тырыш хезмәтләре өчен рәхмәтен белдерүне дә үтенде. – Язы-лу башлангач, газетагызны алдырырбыз, бик яратып укыйбыз, – диде.

    550 гектар җирле бу хуҗалыкта, техника берәмлекләре дә җитәрлек, ике «КамАЗ» машинасы, ике «Дон – 1500», ике немец комбайны, ике
«Т–150», өч «Беларусь» тракторы, дискатор һәм башка кирәкле берәмлекләр бар. Җәй көне өчен савыла торган сыерларга лагерь эшләнгән.

    – Хезмәткәрләрне эшкә оешма машинасы йөртә, төшке аш ашханәдә һәрвакыт әзер, печән өсте башлануга кичке аш пешерүне дә җайларбыз, – дип фаразлады җитәкче.

    Әтиле-уллы көрәш мәйданы тоткан батырлар эштә дә үзләрен сынатмыйлар, Калиновкада яшәүче кешеләрнең дә өметләре үсә бара, кемнән генә сорасам да, бар да гел рәхмәтләрен генә әйттеләр җитәкчеләренә.

    Алар җәмгый эшләрдә дә актив катнашалар, туган авылларын да онытмыйлар. Мәсәлән, авыл администрацясе башлыгы Вафа Абдуллович алар турында гел мактау сүзләре генә сөйләде. Мондый казанышларга ирешүдә Рөстәмнең тормыш иптәше Ләйләнең дә өлеше зур, йорт караган, балалар тәрбияләгән, аш пешерелгән, аларның бит әле алты яшьлек уллары, Мәскәүдә укучы кызлары, оныклары да бар. Авылдагы йортлары да терлексез түгел икән, сыер, атлар, егерме биш баш Роман токымлы сарыклары да Ләйлә ханым карамагында.

    Язмамның ахырында яңадан, эшләргә кирәк, иренмәскә, кешенекен кызганып вакыт әрәм итмәскә икән диясе килә. Эшләгәнгә эш күп, хәлеңнән килгәнен сайлап алырга гына. Тырышканны бернинди авырлыклар да туктата алмый. Адәм баласы шул кагыйдәне онытмаса, тормышы да, якыннары да бәхетле була икән, бу гаилә үрнәгендә шушы сүзләрне әйтәсем килде. Ә инде башка милләт вәкилләренең дә ихтирамына лаек булу үзе бер горурлык.




Әнвәр Камалетдинов
Фотоларда:
Рөстәм Сабитов, «Сафин» КФХ сы җитәкчесе;
Мансур Ибнеев печән чабу агрегатын әзерли;
сыерлар көтүе.
Автор фотолары


Нравится

 

 Напечатать текущую страницу Напечатать текущую страницу

 Отправить статью другу Отправить статью другу

 
       

Региональная национально-культурная

автономия татар Нижегородской области

 

Общая информация об общине

Информация о РНКАТНО

Председатель и лидеры автономии

Официальные документы и заявления

Проведенные мероприятия

Контактная информация

 

  (c) При копировании материалов сайта, ссылка (гиперссылка) на www.nizgar.ru обязательна!